De website wordt geladen...
...hier vaart gepassioneerde ambitie uit Drachten...
Door een enthousiaste en prachtige samenloop van mensen en momenten is er mooi nieuws: de Swanneblom is terug in Drachten! De Stichting Doeke van Martena houdt vanaf 2026 twee skûtsjes in de vaart: de Swanneblom en de Doeke van Martena.
Dankzij veel inspanningen door de Doeke ploeg en de betrokkenheid en welwillendheid van anderen, is de start van een nieuw avontuur verwezenlijkt. De Swanneblom, meer dan 100 jaar geleden gebouwd door Van der Werff in Drachten, is terug.
De wedstrijdbemanning van de Doeke is overgestapt op de Swanneblom en met dit prachtige schip gaan we wedstrijden zeilen in de IFKS, in de kleine A klasse. Met vorige bemanningen is het schip al een paar keer kampioen geworden.
We voelen ambitie... gepaste ambitie, want we zullen heel veel moeten trainen.
Een enthousiaste groep ervaren en nieuwe zeilers die door het skûtsje-virus zijn besmet, zeilen met 'de Doeke'.
De Doeke is een origineel wedstrijd skûtsje en heeft vorig jaar nog deelgenomen aan de IFKS. Vandaag de dag zeilen we vooral met gasten.
Varen op de Doeke van Martena kun je ook zelf ervaren onder begeleiding van een ervaren en vooral erg gezellige bemanning.
Actief of passief genieten? Kijk op de site van 'de Doeke' voor de verschillende mogelijkheden, ook voor de jeugd.
In het weekend 11 en 12 april hebben we bij de opening van het seizoen de eerste wedstrijden op Langweer gezeild.
Er stond een harde wind en er moest hard gewerkt worden op ons wedstrijdskûtsje 'de Swanneblom'.
Helaas moesten we aan het einde van de eerste wedstrijd met een technisch probleem de wedstrijd verlaten. We hadden wel een goed gevoel over de 'handeling' aan boord. In de middag had men de wedstrijden afgelast vanwege te harde wind.
Zondagochtend vol goede moed de tweede wedstrijd gezeild. We kwamen als derde in onze klasse over de finish. Een hele mooie prestatie op dit voor ons nog nieuwe schip.
We werken met groeiend vertrouwen toe naar de volgende wedstrijden. We trainen hard en zijn blij met de hulp die we krijgen van anderen.
We hebben vorig jaar een grote wens gerealiseerd: met een fantastisch Drachtster team plus betrokken aanhang hebben we deelgenomen aan de IFKS.
Door een samenloop van nieuwe ideeën, onverwachte mogelijkheden en ongebrijdeld enthousiasme van onze ploeg, zeilen we dit jaar met de Swanneblom de IFKS wedstrijden.
En bij sportieve focus hoort ook ambitie, al is die in het eerste jaar met een voor ons nieuw schip nog bescheiden.
We gaan voor punten! En we willen binnen enkele jaren het kampioenschap naar Drachten te halen, tenslotte de bakermat van de skûtsjes.
Hier vind je de geplande trainingen, wedstrijden en andere events voor de Swanneblom. Ook vind je hier de geplande gasten-events voor de Doeke. Wil je zelf de Doeke reserveren, neem dan contact op met de schipper van de Doeke.
De Doeke kan alleen blijven varen als anderen helpen. Sommigen doen dat door al het houtwerk te koesteren, anderen door groepen gasten te begeleiden. Ook een financiële bijdrage is onmisbaar om de Doeke in de vaart te houden.
Zij steunen ons met sponsorbijdragen en op andere manieren:
Wil jij ons met een bijdrage ondersteunen? Dat wordt echt ontzettend gewaardeerd! Op deze site zie je wat je helpt in stand te houden.
Met dit formulier geef je jezelf op voor onze 'club van 100'.
Op 15 januari 1913 bestelt Tsjipke Postma een ijzeren schip van 32 ton bij J. van der Werf in Buitenstvallaat. Hij noemt het schip 'De Swanneblom'. De naam verraadt het poetische karakter van Tsjipke: hij ziet het schip als de koningin - de witte lelie - op het water.
Op 28 augustus betaalt hij 1.600 gulden bij voor het schip, dat 34 ton en 412 kilo geworden is, na inruil van het houten skûtsje 'Johanna' dat 20 ton was. De eerste tocht gaat naar Emmer Erfscheiderveen voor een vracht turf.
Op 3 december 1924 stopt Tsjipke Postma op 58-jarige leeftijd met schipperen. Hij verkoopt het schip dan voor 2.800 gulden aan G. Tigchelaar in Harms.
Tsjipke Postma was naast schipper ook schrijver, dichter, en bestuurder. Zijn gedichten (vaak over het varen) zijn o.a. verschenen in de Hepkema's krante en o.a. in Frysk en Fry. Ook schreef hij veel in de Schuttevaer en was o.a. secretaris van de Fryske Federaasje van Skippersverienigingen. Er zijn nog mooie oude foto's van De Swanneblom met schipper Postma op het helmhout zittend. In Veenwouden is nu nog de Tjipke Postma-strjitte en het wooncomplex heet 'De Swanneblom'.
In 1927 komt De Swanneblom in handen van Sjoerd Laagland die er turf, pulp en zand mee vervoert.
In 1947 gaat het schip over naar de schippersfamilie Verwer, die het schip een andere naam geeft: 'de Drie Gebroeders'. Het vervoert allerhande vracht, van 'goedkope siervoorwerpen' tot aardappels, en zelfs schroot. Het schip was toen het thuis voor de familie met 6 kinderen.
De vijfde eigenaar is Jaap Smaling, een scheepsreparateur in Brielle. Hij herstelt de naam Swanneblom in ere. Het is 1963. Omdat het vervoeren van vracht voor een schip van nog geen 20 meter niet voldoende oplevert, bouwt hij een motor in om het schip voor recreatie te gebruiken. Maar bij het inbouwen van de dieseltank ontploft de boel en doet Smaling het schip van de hand.
Het schip gaat over naar zijn achterneef Willem Rensink, in Katwijk. Die neemt in 1974 deel aan de eerste strontrace, van Warkum naar Warmond. Hij doet vooral mee vanuit het oogpunt van sportiviteit, want hij is niet heel succesvol met het schip.
Drie jaar later gaat het schip naar het charterbedrijf van Willem Grift en Peter Cornelisz. Grift wilde meteen met het schip de chartervaart in toen hij hoorde dat het te koop was. Het schip wordt verbouwd, maar al timmerend komt Grift tot het inzicht dat het schip wel klein is voor het doel.
Peter Cornelisz koopt het schip in 1978 voor zichzelf en wordt de achtste eigenaar. Vanuit Huizen en Muiden - waar het schip een ligplek heeft - komt de chartervaart op gang. Het vaargebied is het IJsselmeer. Er konden 10 personen slapen op het skûtsje.
Het bedrijf groeit aanhoudend en schip blijkt (inderdaad) te klein. Het moet ook regelmatig aan de eisen van de tijd aangepast worden en dat kost goud geld. In 1983 wordt de opbouw van De Swanneblom verwijderd en wordt het schip in originele staat gebracht. Daar zit wat achter!
Cornelisz wil meedoen aan 'de hurdsilerijen fan de IFKS', die dan al een paar jaar aan de andere kant van het IJsselmeer plaatsvinden. De mast wordt een meter naar achteren gezet en in 1984 en 1985 vaart het schip in de vloot van de IFKS, in de B-klasse voor de wat kleinere skûtsjes.
In die jaren wordt er veel ervaring opgedaan. In 1986 wordt een breed plan gemaakt voor de IFKS wedstrijden in 1987. De buitenkant wordt in originele staat gebracht op basis van een foto uit 1914. Ook wordt alles dat niet op een skûtsje thuis hoort vervangen. De Swanneblom is dan 16,87 meter lang. Cornelisz vindt een bemanning en een sponsor: er kan gezeild worden!
Zijn motto is 'meedoen is belangrijker dan winnen', want het schip - hoe mooi het ook is - is geen kandidaat voor de winst. Cornelisz houdt het schip 13 jaar en doet ook in 1988 mee aan de IFKS.
In 1991 komt De Swanneblom in eigedom van Age Veldboom en zijn vrouw Anna Hummel. Veldboom vaart met zijn skûtsje 'Eureka' en Anna stapt als schipper aan boord van De Swanneblom. Age is een kundig strontrace-schipper en Anna neemt met De Swanneblom deel aan de strontraces van 1992, 1993, 1994 en 1996.
De strontrace gaat van Warkum naar Warmond en verwijst naar de hisorische tochten van Friese schippers met hun vrachten van koeienstront uit de Zuidwesthoek, over het IJsselmeer naar Sassenheim, Lisse en Hillegom. Hoe sneller men vaart, des te meer tochten en des te meer wordt verdiend! De vloot vaart dwars door Amsterdam en Haarlem. Destijds voor werk, later voor sport.
Ook in de strontrace moeten de schippers er vol tegenaan: zeilen op groot en smal water, vaak met de mast omlaag. Er moet geboomd en gejaagd worden. Anna vaart in 1994 met haar ploeg ook 's nachts door, bijna 44 uren. Niet gek voor een 'skipperske mei men wol sizze'.
Heel tragisch komt Anna om het leven in een verkeersongeval in juni 1998. De Swanneblom blijft in het bezit van Age Veldboom. Met Age als schipper vaart De Swanneblom sinds 2000 alle jaren mee in de kleine A-klasse van de IFKS. Het ligt in die tijd bij het Skûtsjemuseum in Earnewâld - een initiatief van Age.
Heel bijzonder dat er over een skûtsje zoveel bekend is: ook alle latere eigenaren met hun geschiedenis. Dat is vooral de verdienste van Cornelisz. Nog steeds heet het skûtsje 'Swanneblom': de waterlelie, witte bloem drijvend op het water. De Fryske skriuwer Klaas Wielinga heeft in 2006 het boek Tsjipke Postma geschreven waar ook vele Friese gedichten van de oude schipper en schrijver in staan.
copyright © 2006 Klaas Wielinga, met dank aan Age Veldboom voor het er beschikking stellen van zijn verhalen en materiaal!
Voordat de Stichting Doeke van Martena de beschikking kreeg over de Swanneblom, behoorde het toe aan 10 eigenaars. Jelle Talsma was na Age Veldboom eigenaar, en ook hij heeft deelgenomen aan de IFKS, en is er kampioen mee geworden.
